PARDAQANOTLILAR (HYMENOPTERA) TURKIMI VAKILLARI EKOLOGIYASI: POLIMORFIZM, PARAZITIZM VA AGROBIOTSENOZLARDAGI ROLI

Authors

  • A.A.Xolmirzayeva Jizzax davlat pedagogika universiteti o‘qituvchi

Keywords:

pardaqanotlilar, ekologiya, polimorfizm, sotsial hasharotlar, entomofag, biologik kurash, changlanish, agrobiotsenoz.

Abstract

Ushbu maqolada pardaqanotlilar turkimi (Hymenoptera) vakillarining ekologik xususiyatlari, ularning tabiatdagi funksional roli va qishloq xo‘jaligi agrobiotsenozlaridagi ahamiyati tahlil qilinadi. Mazkur turkum ijtimoiy (sotsial) va yakka hayot kechiruvchi, polimorfizmning murakkab shakllariga ega, shuningdek, fitofag, parazit va yirtqich hayot tarzidagi turlarni birlashtiradi. Maqolada ayniqsa ularning oʻsimliklar changlanishidagi tutgan oʻrni, zararkunanda hasharotlar sonini nazorat qiluvchi entomofag sifatidagi faoliyati hamda ayrim turlarning (masalan, arrakashlar, shoxdumlilar) qishloq va oʻrmon xoʻjaligiga keltiruvchi zarari yoritilgan. Pardaqanotlilar ekologiyasini chuqur oʻrganish integratsiyalashgan zararkunandalarga qarshi kurash tizimini takomillashtirish va tabiiy ekotizimlar barqarorligini ta’minlashda muhim ilmiy-amaliy ahamiyat kasb etadi.

References

Murodov S.A. Umumiy entomologiya kursi. – Toshkent: Mehnat nashriyoti, 1986. – 272 b.

Alimukhamedov S.N. Qanalar biologiyasi va ekologiyasi. – Toshkent: Fan, 1975. – 180 b.

Olimjonov R.A. Sugʻoriladigan dehqonchilik yerlarining umurtqasiz hayvonlar zoofaunasi. – Toshkent: Fan, 1970. – 240 b.

Yaxontov V.V. Oʻrta Osiyo qishloq xoʻjaligi zararkunandalari. – Toshkent: Oʻqituvchi, 1962. – 340 b.

Narzikulov M.N. Oʻrta Osiyo shiralari (Aphidinea) sistematikasi va ekologiyasi. – Dushanbe: Donish, 1975. – 250 b.

Kim V.N., Kim T.N. Oʻzbekistonning foydali hasharlari va ulardan biologik kurashda foydalanish. – Toshkent: Oʻzbekiston, 1989. – 150 b.

Qodirov Z.Q. Oʻzbekiston agrobiotsenozlarining entomofag hasharlari. – Toshkent: Fan, 1982. – 190 b.

Downloads

Published

2026-05-02

How to Cite

A.A.Xolmirzayeva. (2026). PARDAQANOTLILAR (HYMENOPTERA) TURKIMI VAKILLARI EKOLOGIYASI: POLIMORFIZM, PARAZITIZM VA AGROBIOTSENOZLARDAGI ROLI. Ethiopian International Journal of Multidisciplinary Research, 13(5), 10–13. Retrieved from https://eijmr.org/index.php/eijmr/article/view/6536

Issue

Vol. 13 No. 5 (2026): Ethiopian International Journal of Multidisciplinary Research

Section

Articles